Tarix:12-12-2016 11:03
Bahalıq toy-yas mərasimlərində ifratı durduracaqmı?
Şərh yaz
BMT-nin Əhali Fondunun (UNFPA) yeni açıqlanmış hesabatına əsasən, Azərbaycan toylara çəkilən xərclər üzrə dünya lideridir. Fondun hesablamaları toylara çəkilən xərclərə görə dünyada Yaxın Şərq və keçmiş sovet respublikalarının liderlik etdiyini üzə çıxarıb. 
 
Lakin bu göstərici üzrə Azərbaycan hətta Yaxın Şərqin zəngin ərəb ölkələrini də qabaqlayıb. Ona görə yox ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərclər orta hesabla zəngin ərəblərin toy xərclərindən çoxdur. O səbəbdən ki, göstərici toylara çəkilən xərcin orta aylıq əməkhaqqı ilə müqayisəsi əsasında aparılıb. Məlum olub ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərc orta aylıq maaşın 9,7 mislinə bərabərdir. 
 
Ümumiyyətlə, Azərbaycanda həm toy, həm də yas mərasimlərində israfçılıq maksimum həddə olur. Bununla bağlı illərdir müzakirələr aparılır, bu israfçılığa son qoymaq üçün çıxış yolları axtarılır. Bir müddət öncə yaslarda israfçılığa qadağa qoyuldu və bu bir müddət öz təsirini göstərdi. Ancaq sonradan yenidən ölüyə təmtəraqlı ehsan vermək dəbdəbəsi gündəmə gəldi. İnsanlar toy və yas mərasimlərini yola verə bilmək üçün hətta külli miqdarda borcun belə altına girirlər ki, “qonşudan geri qalmasın”.
 
Maraqlıdır, bəs buna dur demək üçün nə etməliyik, hansı çıxış yolu toy və yaslardakı israfçılığa və hədsiz məsrəflərə son qoya bilər?
 
Deputat Zahid Oruc bu məsələləri qanunla yoluna qoymağın mümkün olmadığını dedi: “Bu məsələ Azərbaycanda nə iki devalvasiya ilə, nə kommunal tariflərin dəyişilməsi ilə də tənzimlənə bilmir. Onu qanunla da yoluna qoymaq qeyri-mümkündür. Çünki bu ənənə ilə bağlıdır. Əslində sovet dönəmində müəyyən qədər ölçülü-biçili həyat mövcud idi. O zamanlarda da görünür kimlərsə müəyyən qədər başqalarından fərqlənmək istəyirdilər və bu toylarda özünü daha qabarıq göstərməkdə idi. Uzun illərdir şadlıq evlərinin bir epidemiya kimi artdığı və nəticədə insanların həyatından, gənclərin ən ülvi hisslərindən maksimum dərəcədə faydalandığı bir mövzudur. Bununla bağlı cəmiyyətin bütün təbəqələrindən reaksiyalar eşidilməkdədir. Hamı etiraf edir ki, bu var-yoxdan çıxma və soyğunçuluqdur. Çünki insan ilk növbədə fizioloji və bioloji varlıqdır və o tibbi nöqteyi-nəzərdən o qədər çox, bir-birindən fərqli qidaları rasionuna daxil edə bilməz. Bundan başqa hər bir masanın xərci insanları çətin sınaqlar qarşısında qoyur. Təəssüflər olsun ki, Azərbaycanda toylar və yaslar üzrə böyük bir biznes şəbəkəsi qurulub. Ehsan iqtisadiyyatını da dağıtmaq mümkün deyil. Yas mərasimləri ilə bağlı müəyyən dəyişikliklər başlanıldı, ancaq proses yarımçıq qaldı və əvvəlki vəziyyətinə qayıtdı. Əslində milləti doğrudan da xarakterizə edən ənənələrdir. Ancaq bu bizim üçün o qədər də yaxşı mənzərə deyil. Dünyanın əksər ölkələrində bu yöndə çox böyük dəyişikliklər və islahatlar aparılır. Əgər beynəlxalq statistikalarda da bizim vəziyyətimi yer tutursa, bu bizim üçün siqnal olmalıdır”. 
 
Image result for zahid oruc
 
Z.Oruc bildirdi ki, dəyişim etmək üçün bunu cəmiyyətin özü istəməlidir: “Qeyd edim ki, biz parlament üzvü kimi bu mövqeni irəli sürmürük ki, Azərbaycanda insanların bir qisminin kasıb yaşamasının başlıca səbəbi toylar və yaxud yas mərasimləridir. Əlbəttə ki, yox. Bu, sadəcə olaraq, nəticədir. Ona qədər bir sıra köklü tədbirləri həyata keçirməliyik. Ancaq mənə elə gəlir ki, dəb, yarış, başqasından geri qalmamaq istəyi, gənclərin arzuları adı ilə yaratdığımız miflər əleyhimizə işləyir. Əgər bu iki gəncin izdivacıdırsa, onların gələcək həyatı üçün xeyir-dua verməkdirsə, bunu məhdud insanlar çərçivəsində də etmək olar. Bu məsələdə cəmiyyətin özü hamılıqla bu dəyişimi istəməli və bunu yaratmalıdır. Belə olan təqdirdə şadlıq evləri vətəndaşlar üzərində belə sümürgən bizneslərini qura bilməyəcəklər”.
 
Maraqlıdır, təmtəraqlı yas və toy mərasimlərinə İslam dini nə deyir? Dini ekspert Kənan Rövşənoğlu bildirdi ki, ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır: “Vəfat edən müsəlmanı son mənzilə yola salmaq üçün dörd əməli yerinə yetirmək vacibdir: qüsl, kəfən, cənazə namazı və dəfn. Ölü sahibinin mərhumun ruhuna ehsan vermək haqqı var. Ancaq ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır. İndi xalq arasında yemək məclisi kimi qəbul olunan ehsan sözü ”həsənə", yəni xeyirxahlıq mənasını verir. Ehsan konkret əməl deyil. Məsələn, isti havada susamış bir insana bir qab su vermək də ehsandır, bir nəfəri (və ya çoxlu insanı) yedirmək, eləcə də bir imkansıza pul vermək, məktəb açmaq, məscid tikmək və ya tikintiyə yardım etmək və digər yaxşı əməl hesab olunan bütün işlər ehsanatdır".
 
Image result for K.Rövşənoğlu
 
Toy mərasimlərinə gəlincə isə K.Rövşənoğlu bildirdi ki, Həzrət Əlinin (ə) toyu müsəlmanlar üçün nümunədir: “Orda elçiliyi Həzrəti Əleyhüssəlam özü eləyir, atasından qızı istəyir. Toy mərasimi də çox sadə keçir. Çox kasıb olan Həzrəti Əli döyüşlərdən əldə etdiyi zirehi satıb toy edir. Bu mərasimdə çalğı olmayıb, qadınlar və kişilərin məclisi təbii ki, ayrı olub. Toyla bağlı əsas tövsiyələrdən biri odur ki, mərasim sadə olsun, mehriyyə məbləği az qoyulsun. Qurani-Kərim deyir ki, yeyin-için, amma israf etməyin. Ümumilikdə isə müsəlmanlar şəriət qaydalarına diqqət edirlər”.
Xəbərlərimizi Faktxeber.com-un facebook səhifəsində də izləyə bilərsiniz.
İmza : Ş.
Teqlər :
Bahalıq - toy-yas - mərasimlərində - ifratı - durduracaqmı? -
Paylaş :
Mail Yazdır Şərh yaz 0 dəfə şərh edilib
Tarix:12-12-2016 11:03 - Oxundu: 440
Münasibət
20-02-2017 12:56 "Semaşko"da bütün tibbi xidmətlər pulsuzdur
20-02-2017 11:00 "Mənim işim-gücüm qurtarıb ki, bunu əzbərləyim?"
20-02-2017 09:11 Zəlzələdən ziyan çəkənləri aldadıb pullarını da alıblar
18-02-2017 12:28 "Yaxşı olardı nazir həmin rəqəmləri əvvəl yerli ictimaiyyətə açıqlayaydı"
18-02-2017 10:44 Tanınmış politoloq niyə məhz Bakının seçilməsini şərh etdi
17-02-2017 11:47 Əfvlə bağlı yeni xəbər: Müraciətlərə müsbət rəy verilib
17-02-2017 10:46 "Sekuta getsəydi, atalar demişkən, üzüyünün qaşı düşməyəcəkdi"
17-02-2017 10:28 Baş Nazir son hesabata hazırlaşır, Nazirlər Kabineti buraxıla bilər
16-02-2017 15:05 “Uşaqların avtomobildə daşınması qaydaları ilə bağlı qanunda boşluq var” - Ekspert
16-02-2017 12:44 Uşağın kompüterin qarşısında sakit oturması müsbət hal deyil
16-02-2017 11:48 Dollar bahalaşanda dərman da bahalaşacaq - RƏSMİ
16-02-2017 09:57 Sürücülər üçün yeni qaydaların faydası nədir?
16-02-2017 09:42 Arif Əsgərov üçün həbs təhlükəsi - 48 milyonluq yeyinti
14-02-2017 10:42 Bank rəhbəri: Xarici valyutaya bağlıyıq
13-02-2017 22:28 Daha hansı nazirliklər ləğv oluna bilər? - TƏKLİF
13-02-2017 10:53 "Kliniki Tibbi Mərkəzdə struktur dəyişikliyi olacaq"
13-02-2017 10:46 Gürcüstana keçən taksilərə xüsusi nəzarət olacaq
13-02-2017 09:23 QHT-lərə yeni qaydalar gəlir
11-02-2017 11:03 İnşaat sektorunda şərtlər yüngülləşdirilir
09-02-2017 11:33 "Fatimeyi Zəhra" məscidi ilə bağlı məsələ məscidin xeyrinə həll olunub"
09-02-2017 11:05 Bədbəxt hadisə və yaxud da peşə xəstəliyi baş verirsə nə etməli?
09-02-2017 09:48 Hökumət kompensasiyaları niyə ödəmir?
08-02-2017 14:09 Ötən il ARDNF-nin büdcəsində 500 mln. dollarlıq profisit yaranıb
08-02-2017 11:36 Mədən Sənayesində Şəffaflığın Artırılması Şurasında nə baş verir?
07-02-2017 15:31 Manatın bu qədər ucuzlaşması sahibkarlar üçün problem yaradacaq
07-02-2017 15:00 YAP-çı deputatdan Jirinovskiyə cavab: Bu, Rusiyanın mövqeyi deyil
07-02-2017 13:00 Dollara tələbi necə dəyişək?
07-02-2017 11:59 "İntihar kabusu": Doğmalıq, qohumluq kimi dəyərlər itməyə doğru gedir
07-02-2017 09:32 Ekspert ölkəmizi təhdid edən terrorçulardan danışdı...
07-02-2017 09:13 İslam Oyunlarına gələ bilməyəni gətirməyə Bakı pul verir?
06-02-2017 14:15 Bir fotoyla məşhurlaşan müəllim - "Mənə şər atırlar"
06-02-2017 10:03 Trampın imzaladığı qadağaların Azərbaycan vətəndaşlarına...
06-02-2017 09:39 "Heç vaxt indiki kimi bahalaşma olmamışdı" - Dərman alıcıları
04-02-2017 11:23 Rusiya Gürcüstanın seçiminə hansı reaksiyanı verəcək?
04-02-2017 10:27 Dollar ucuzlaşır – müvəqqəti, yoxsa...
03-02-2017 14:24 "Fatimeyi Zəhra" məscidi barədə vəkil və komitə nümayəndəsi danışdı
03-02-2017 14:17 YAP-çı deputat: "Molla deyir ki..."
03-02-2017 10:31 "Müxalifət partiyaları hesabat versin" tələbinə əks düşərgədən cavab...
03-02-2017 10:15 Xarici ölkələrdən gələn zənglərin səbəbi nə ola bilər?..
03-02-2017 09:43 11 ildir qəbul olunmayan Rəqabət Məcəlləsi - SƏBƏB
02-02-2017 13:15 Rəis müavini: “Bələdiyyələr torpaqları “su qiyməti”nə satırlar”
02-02-2017 09:53 Böyük sərvətə sahib məmurlar pullarını ölkədən çıxarırlar - Ekspert
31-01-2017 10:44 Məcburi köçkün yataqxanalarında sayğaclar quraşdırılmağa başlandı
28-01-2017 11:13 Məcburi köçkünlərin sayğac üsyanına iki fərqli münasibət
28-01-2017 11:02 Dollar manatın “nəfəsini kəsir”-Elman Rüstəmov bankirləri topladı
27-01-2017 13:11 "İqtisadi cəhətdən fəal olan 3 mln. nəfər hardadır?"
27-01-2017 09:51 Süni qidanı həkim təyin etməlidir - Pediatr
26-01-2017 10:54 İntihara ən çox meyilli üç peşə sahibi
26-01-2017 10:01 Elmar Məmmədyarovun kritik Moskva səfərinin pərdəarxası
24-01-2017 10:57 İqtisadçılar minimum əmək haqqı barədə danışdılar: Artım cüzidir, lakin...
24-01-2017 10:14 Amerikadakı həbslərə azərbaycanlı hüquq müdafiəçilərinin münasibəti
23-01-2017 11:08 "Vətəndaşlarımız öz pullarını evlərdə və seyflərdə saxlayırlar"
23-01-2017 10:00 Dünyada yeni düzən formalaşır - Politoloq Eldar Namazov
19-01-2017 09:45 İmtahan həyəcanı insanı öldürə bilərmi... - Tibb eksperti danışır
18-01-2017 11:27 Vaqif Əsədov: Təcili yardım maşınlarına kameralar quraşdırılarsa...
18-01-2017 10:39 Yarım ayda 19 intihar-psixoloqlar üç səbəb göstərir
17-01-2017 13:49 Azərbaycanda kağız reseptlər dövrünə son - TƏFƏRRÜATLAR
17-01-2017 10:40 Türk brendlərinin Bakıda 3 dəfə baha satılmasının səbəbi...
17-01-2017 10:06 "Korrupsiyalaşmış məmurların yeni kadrlarla əvəz edilməsi..."
17-01-2017 09:46 Parlamentdə real müxalifət yoxdur - Elxan Şahinoğlu

Xəbər Lenti
Bu gün ən çox oxunanlar


Sorğu
Səs ver Nəticələr

Ölkə Siyasət
Dünya Münasibət
Hüquq İqtisadiyyat
Hərb Təhsil
Araşdırma Analiz
Hadisə, Kriminal Top Secret
İdman Maraq Dünyası
Mənəviyat Ailə-Uşaq
Sağlamlıq Foto
Tarix Video
Texnologiya Mədəniyət
Reportaj Vətən uğrunda
Рейтинг@Mail.ru ® 2009 FAKTXEBER.COM - Azərbaycan Onlayn Xəbər Portalı

Firefox 3.6+, GoogleCrome10+, Opera 9+, Macromedia Flash, 1360 x 768

Dərc olunan materilların mətninə görə, redaksiya heç bir məsuliyyət daşımır.
Saytdakı materiallardan istifadə edərkən istinad zəruridir.


Rss - Saytın Xəritəsi - Dizayn : AA Design

Faktxeber.az