Tarix:12-12-2016 11:03
Bahalıq toy-yas mərasimlərində ifratı durduracaqmı?
Şərh yaz
BMT-nin Əhali Fondunun (UNFPA) yeni açıqlanmış hesabatına əsasən, Azərbaycan toylara çəkilən xərclər üzrə dünya lideridir. Fondun hesablamaları toylara çəkilən xərclərə görə dünyada Yaxın Şərq və keçmiş sovet respublikalarının liderlik etdiyini üzə çıxarıb. 
 
Lakin bu göstərici üzrə Azərbaycan hətta Yaxın Şərqin zəngin ərəb ölkələrini də qabaqlayıb. Ona görə yox ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərclər orta hesabla zəngin ərəblərin toy xərclərindən çoxdur. O səbəbdən ki, göstərici toylara çəkilən xərcin orta aylıq əməkhaqqı ilə müqayisəsi əsasında aparılıb. Məlum olub ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərc orta aylıq maaşın 9,7 mislinə bərabərdir. 
 
Ümumiyyətlə, Azərbaycanda həm toy, həm də yas mərasimlərində israfçılıq maksimum həddə olur. Bununla bağlı illərdir müzakirələr aparılır, bu israfçılığa son qoymaq üçün çıxış yolları axtarılır. Bir müddət öncə yaslarda israfçılığa qadağa qoyuldu və bu bir müddət öz təsirini göstərdi. Ancaq sonradan yenidən ölüyə təmtəraqlı ehsan vermək dəbdəbəsi gündəmə gəldi. İnsanlar toy və yas mərasimlərini yola verə bilmək üçün hətta külli miqdarda borcun belə altına girirlər ki, “qonşudan geri qalmasın”.
 
Maraqlıdır, bəs buna dur demək üçün nə etməliyik, hansı çıxış yolu toy və yaslardakı israfçılığa və hədsiz məsrəflərə son qoya bilər?
 
Deputat Zahid Oruc bu məsələləri qanunla yoluna qoymağın mümkün olmadığını dedi: “Bu məsələ Azərbaycanda nə iki devalvasiya ilə, nə kommunal tariflərin dəyişilməsi ilə də tənzimlənə bilmir. Onu qanunla da yoluna qoymaq qeyri-mümkündür. Çünki bu ənənə ilə bağlıdır. Əslində sovet dönəmində müəyyən qədər ölçülü-biçili həyat mövcud idi. O zamanlarda da görünür kimlərsə müəyyən qədər başqalarından fərqlənmək istəyirdilər və bu toylarda özünü daha qabarıq göstərməkdə idi. Uzun illərdir şadlıq evlərinin bir epidemiya kimi artdığı və nəticədə insanların həyatından, gənclərin ən ülvi hisslərindən maksimum dərəcədə faydalandığı bir mövzudur. Bununla bağlı cəmiyyətin bütün təbəqələrindən reaksiyalar eşidilməkdədir. Hamı etiraf edir ki, bu var-yoxdan çıxma və soyğunçuluqdur. Çünki insan ilk növbədə fizioloji və bioloji varlıqdır və o tibbi nöqteyi-nəzərdən o qədər çox, bir-birindən fərqli qidaları rasionuna daxil edə bilməz. Bundan başqa hər bir masanın xərci insanları çətin sınaqlar qarşısında qoyur. Təəssüflər olsun ki, Azərbaycanda toylar və yaslar üzrə böyük bir biznes şəbəkəsi qurulub. Ehsan iqtisadiyyatını da dağıtmaq mümkün deyil. Yas mərasimləri ilə bağlı müəyyən dəyişikliklər başlanıldı, ancaq proses yarımçıq qaldı və əvvəlki vəziyyətinə qayıtdı. Əslində milləti doğrudan da xarakterizə edən ənənələrdir. Ancaq bu bizim üçün o qədər də yaxşı mənzərə deyil. Dünyanın əksər ölkələrində bu yöndə çox böyük dəyişikliklər və islahatlar aparılır. Əgər beynəlxalq statistikalarda da bizim vəziyyətimi yer tutursa, bu bizim üçün siqnal olmalıdır”. 
 
Image result for zahid oruc
 
Z.Oruc bildirdi ki, dəyişim etmək üçün bunu cəmiyyətin özü istəməlidir: “Qeyd edim ki, biz parlament üzvü kimi bu mövqeni irəli sürmürük ki, Azərbaycanda insanların bir qisminin kasıb yaşamasının başlıca səbəbi toylar və yaxud yas mərasimləridir. Əlbəttə ki, yox. Bu, sadəcə olaraq, nəticədir. Ona qədər bir sıra köklü tədbirləri həyata keçirməliyik. Ancaq mənə elə gəlir ki, dəb, yarış, başqasından geri qalmamaq istəyi, gənclərin arzuları adı ilə yaratdığımız miflər əleyhimizə işləyir. Əgər bu iki gəncin izdivacıdırsa, onların gələcək həyatı üçün xeyir-dua verməkdirsə, bunu məhdud insanlar çərçivəsində də etmək olar. Bu məsələdə cəmiyyətin özü hamılıqla bu dəyişimi istəməli və bunu yaratmalıdır. Belə olan təqdirdə şadlıq evləri vətəndaşlar üzərində belə sümürgən bizneslərini qura bilməyəcəklər”.
 
Maraqlıdır, təmtəraqlı yas və toy mərasimlərinə İslam dini nə deyir? Dini ekspert Kənan Rövşənoğlu bildirdi ki, ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır: “Vəfat edən müsəlmanı son mənzilə yola salmaq üçün dörd əməli yerinə yetirmək vacibdir: qüsl, kəfən, cənazə namazı və dəfn. Ölü sahibinin mərhumun ruhuna ehsan vermək haqqı var. Ancaq ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır. İndi xalq arasında yemək məclisi kimi qəbul olunan ehsan sözü ”həsənə", yəni xeyirxahlıq mənasını verir. Ehsan konkret əməl deyil. Məsələn, isti havada susamış bir insana bir qab su vermək də ehsandır, bir nəfəri (və ya çoxlu insanı) yedirmək, eləcə də bir imkansıza pul vermək, məktəb açmaq, məscid tikmək və ya tikintiyə yardım etmək və digər yaxşı əməl hesab olunan bütün işlər ehsanatdır".
 
Image result for K.Rövşənoğlu
 
Toy mərasimlərinə gəlincə isə K.Rövşənoğlu bildirdi ki, Həzrət Əlinin (ə) toyu müsəlmanlar üçün nümunədir: “Orda elçiliyi Həzrəti Əleyhüssəlam özü eləyir, atasından qızı istəyir. Toy mərasimi də çox sadə keçir. Çox kasıb olan Həzrəti Əli döyüşlərdən əldə etdiyi zirehi satıb toy edir. Bu mərasimdə çalğı olmayıb, qadınlar və kişilərin məclisi təbii ki, ayrı olub. Toyla bağlı əsas tövsiyələrdən biri odur ki, mərasim sadə olsun, mehriyyə məbləği az qoyulsun. Qurani-Kərim deyir ki, yeyin-için, amma israf etməyin. Ümumilikdə isə müsəlmanlar şəriət qaydalarına diqqət edirlər”.
Xəbərlərimizi Faktxeber.com-un facebook səhifəsində də izləyə bilərsiniz.
İmza : Ş.
Teqlər :
Bahalıq - toy-yas - mərasimlərində - ifratı - durduracaqmı? -
Paylaş :
Mail Yazdır Şərh yaz 0 dəfə şərh edilib
Tarix:12-12-2016 11:03 - Oxundu: 525
Münasibət
22-03-2017 09:26 "Nə vaxtsa görmüsünüzmü ki, cənab prezident əfv sərəncamı versin..."
21-03-2017 14:18 İqtisadçı ekspert Novruz bayramı ərəfəsində qiymətlərin qalxmasını...
16-03-2017 14:21 Marketlərə gedib qiymətlərlə maraqlanmışam - Əli Əhmədov
14-03-2017 09:45 "Azərbaycana kreditlərin verilməsi tamamilə dayandırıla bilər"
13-03-2017 14:59 Deputat pensiyalarla bağlı dəyişiklikləri şərh edib
13-03-2017 09:28 Mənim pensiyam neçə manat olacaq?
11-03-2017 11:07 Əfv siyahısında 20 tanınmış məhbusun adı var
09-03-2017 14:36 Nəqliyat eksperti sürücüləri günahlandırdı: Onların insanlıq...
07-03-2017 15:20 "Azəriqaz” İstehsalat Birliyinin özəlləşməsinin vaxtı çatıb"
06-03-2017 14:43 "Narkotikdən gələn gəliri əldən vermək istəmirlər" - Millət vəkili
06-03-2017 14:19 "Neqodnı"lara pis xəbər - Hərbi xidmətə çağırıla bilərlər
06-03-2017 14:13 Elmar Məmmədyarov BƏƏ-nin "Əl-Fəcr" qəzetinə müsahibə verib
06-03-2017 09:47 Neft hansı həddədək bahalaşacaq - 2017-ci ilin proqnozu
04-03-2017 11:40 Novruz Məmmədov: Ermənistan rəhbərliyinin hansısa məqsədi var
04-03-2017 10:40 Bəli, səhv etmişik, yanlışa yol vermişik - “Azəravtoyol”un sədri
03-03-2017 22:37 İpoteka Fondu səmərəli işləyə bilirmi?
02-03-2017 10:29 Tanınmış iqtisadçılar pensiya yaşının artırılmasını tənqid etdilər
01-03-2017 22:05 Pensiya yaşının artırılması sosial gərginliyi artıracaq - ekspert
01-03-2017 14:14 "Çoxu o vəzifələri elə rüşvət hesabına tutublar"
28-02-2017 15:22 Hüqüqşünas yol polisini İTTİHAM etdi: Qanunla bela rəftar etmək olmaz
28-02-2017 13:04 “Aprel müharibəsinin bütün təfərrüatları bu günədək üzə çıxmayıb”
27-02-2017 09:53 6 ay başa çatır
25-02-2017 12:55 Baş nazirin müavini: "Ordunuz hazırdır!"
24-02-2017 10:04 "Mən Qarabağı ermənilərdən təmizləyəcəkdim, qoymadılar"
23-02-2017 15:24 "Şərq qapısı" qəzetindən Vasif Talıbov AÇIQLAMASI
23-02-2017 13:00 FOX TV-nin Azərbaycanda yayımının dayandırılmasına rəsmi münasibət
23-02-2017 10:24 Ətin qiyməti niyə qalxır: Pozitiv bir söz söyləmək çətindir
21-02-2017 11:11 Təhsil ekspertləri məktəb dərsliklərindəki faciəvi şeirləri haqda...
21-02-2017 10:08 Azərbaycan qazı xaricə öz vətəndaşlarından ucuz satır?
20-02-2017 12:56 "Semaşko"da bütün tibbi xidmətlər pulsuzdur
20-02-2017 11:00 "Mənim işim-gücüm qurtarıb ki, bunu əzbərləyim?"
20-02-2017 09:11 Zəlzələdən ziyan çəkənləri aldadıb pullarını da alıblar
18-02-2017 12:28 "Yaxşı olardı nazir həmin rəqəmləri əvvəl yerli ictimaiyyətə açıqlayaydı"
18-02-2017 10:44 Tanınmış politoloq niyə məhz Bakının seçilməsini şərh etdi
17-02-2017 11:47 Əfvlə bağlı yeni xəbər: Müraciətlərə müsbət rəy verilib
17-02-2017 10:46 "Sekuta getsəydi, atalar demişkən, üzüyünün qaşı düşməyəcəkdi"
17-02-2017 10:28 Baş Nazir son hesabata hazırlaşır, Nazirlər Kabineti buraxıla bilər
16-02-2017 15:05 “Uşaqların avtomobildə daşınması qaydaları ilə bağlı qanunda boşluq var” - Ekspert
16-02-2017 12:44 Uşağın kompüterin qarşısında sakit oturması müsbət hal deyil
16-02-2017 11:48 Dollar bahalaşanda dərman da bahalaşacaq - RƏSMİ
16-02-2017 09:57 Sürücülər üçün yeni qaydaların faydası nədir?
16-02-2017 09:42 Arif Əsgərov üçün həbs təhlükəsi - 48 milyonluq yeyinti
14-02-2017 10:42 Bank rəhbəri: Xarici valyutaya bağlıyıq
13-02-2017 22:28 Daha hansı nazirliklər ləğv oluna bilər? - TƏKLİF
13-02-2017 10:53 "Kliniki Tibbi Mərkəzdə struktur dəyişikliyi olacaq"
13-02-2017 10:46 Gürcüstana keçən taksilərə xüsusi nəzarət olacaq
13-02-2017 09:23 QHT-lərə yeni qaydalar gəlir
11-02-2017 11:03 İnşaat sektorunda şərtlər yüngülləşdirilir
09-02-2017 11:33 "Fatimeyi Zəhra" məscidi ilə bağlı məsələ məscidin xeyrinə həll olunub"
09-02-2017 11:05 Bədbəxt hadisə və yaxud da peşə xəstəliyi baş verirsə nə etməli?
09-02-2017 09:48 Hökumət kompensasiyaları niyə ödəmir?
08-02-2017 14:09 Ötən il ARDNF-nin büdcəsində 500 mln. dollarlıq profisit yaranıb
08-02-2017 11:36 Mədən Sənayesində Şəffaflığın Artırılması Şurasında nə baş verir?
07-02-2017 15:31 Manatın bu qədər ucuzlaşması sahibkarlar üçün problem yaradacaq
07-02-2017 15:00 YAP-çı deputatdan Jirinovskiyə cavab: Bu, Rusiyanın mövqeyi deyil
07-02-2017 13:00 Dollara tələbi necə dəyişək?
07-02-2017 11:59 "İntihar kabusu": Doğmalıq, qohumluq kimi dəyərlər itməyə doğru gedir
07-02-2017 09:32 Ekspert ölkəmizi təhdid edən terrorçulardan danışdı...
07-02-2017 09:13 İslam Oyunlarına gələ bilməyəni gətirməyə Bakı pul verir?
06-02-2017 14:15 Bir fotoyla məşhurlaşan müəllim - "Mənə şər atırlar"

Xəbər Lenti
Bu gün ən çox oxunanlar


Sorğu
Səs ver Nəticələr

Ölkə Siyasət
Dünya Münasibət
Hüquq İqtisadiyyat
Hərb Təhsil
Araşdırma Analiz
Hadisə, Kriminal Top Secret
İdman Maraq Dünyası
Mənəviyat Ailə-Uşaq
Sağlamlıq Foto
Tarix Video
Texnologiya Mədəniyət
Reportaj Vətən uğrunda
Рейтинг@Mail.ru ® 2009 FAKTXEBER.COM - Azərbaycan Onlayn Xəbər Portalı

Firefox 3.6+, GoogleCrome10+, Opera 9+, Macromedia Flash, 1360 x 768

Dərc olunan materilların mətninə görə, redaksiya heç bir məsuliyyət daşımır.
Saytdakı materiallardan istifadə edərkən istinad zəruridir.


Rss - Saytın Xəritəsi - Dizayn : AA Design

Faktxeber.az