Tarix:12-12-2016 11:03
Bahalıq toy-yas mərasimlərində ifratı durduracaqmı?
Şərh yaz
BMT-nin Əhali Fondunun (UNFPA) yeni açıqlanmış hesabatına əsasən, Azərbaycan toylara çəkilən xərclər üzrə dünya lideridir. Fondun hesablamaları toylara çəkilən xərclərə görə dünyada Yaxın Şərq və keçmiş sovet respublikalarının liderlik etdiyini üzə çıxarıb. 
 
Lakin bu göstərici üzrə Azərbaycan hətta Yaxın Şərqin zəngin ərəb ölkələrini də qabaqlayıb. Ona görə yox ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərclər orta hesabla zəngin ərəblərin toy xərclərindən çoxdur. O səbəbdən ki, göstərici toylara çəkilən xərcin orta aylıq əməkhaqqı ilə müqayisəsi əsasında aparılıb. Məlum olub ki, Azərbaycanda toylara çəkilən xərc orta aylıq maaşın 9,7 mislinə bərabərdir. 
 
Ümumiyyətlə, Azərbaycanda həm toy, həm də yas mərasimlərində israfçılıq maksimum həddə olur. Bununla bağlı illərdir müzakirələr aparılır, bu israfçılığa son qoymaq üçün çıxış yolları axtarılır. Bir müddət öncə yaslarda israfçılığa qadağa qoyuldu və bu bir müddət öz təsirini göstərdi. Ancaq sonradan yenidən ölüyə təmtəraqlı ehsan vermək dəbdəbəsi gündəmə gəldi. İnsanlar toy və yas mərasimlərini yola verə bilmək üçün hətta külli miqdarda borcun belə altına girirlər ki, “qonşudan geri qalmasın”.
 
Maraqlıdır, bəs buna dur demək üçün nə etməliyik, hansı çıxış yolu toy və yaslardakı israfçılığa və hədsiz məsrəflərə son qoya bilər?
 
Deputat Zahid Oruc bu məsələləri qanunla yoluna qoymağın mümkün olmadığını dedi: “Bu məsələ Azərbaycanda nə iki devalvasiya ilə, nə kommunal tariflərin dəyişilməsi ilə də tənzimlənə bilmir. Onu qanunla da yoluna qoymaq qeyri-mümkündür. Çünki bu ənənə ilə bağlıdır. Əslində sovet dönəmində müəyyən qədər ölçülü-biçili həyat mövcud idi. O zamanlarda da görünür kimlərsə müəyyən qədər başqalarından fərqlənmək istəyirdilər və bu toylarda özünü daha qabarıq göstərməkdə idi. Uzun illərdir şadlıq evlərinin bir epidemiya kimi artdığı və nəticədə insanların həyatından, gənclərin ən ülvi hisslərindən maksimum dərəcədə faydalandığı bir mövzudur. Bununla bağlı cəmiyyətin bütün təbəqələrindən reaksiyalar eşidilməkdədir. Hamı etiraf edir ki, bu var-yoxdan çıxma və soyğunçuluqdur. Çünki insan ilk növbədə fizioloji və bioloji varlıqdır və o tibbi nöqteyi-nəzərdən o qədər çox, bir-birindən fərqli qidaları rasionuna daxil edə bilməz. Bundan başqa hər bir masanın xərci insanları çətin sınaqlar qarşısında qoyur. Təəssüflər olsun ki, Azərbaycanda toylar və yaslar üzrə böyük bir biznes şəbəkəsi qurulub. Ehsan iqtisadiyyatını da dağıtmaq mümkün deyil. Yas mərasimləri ilə bağlı müəyyən dəyişikliklər başlanıldı, ancaq proses yarımçıq qaldı və əvvəlki vəziyyətinə qayıtdı. Əslində milləti doğrudan da xarakterizə edən ənənələrdir. Ancaq bu bizim üçün o qədər də yaxşı mənzərə deyil. Dünyanın əksər ölkələrində bu yöndə çox böyük dəyişikliklər və islahatlar aparılır. Əgər beynəlxalq statistikalarda da bizim vəziyyətimi yer tutursa, bu bizim üçün siqnal olmalıdır”. 
 
Image result for zahid oruc
 
Z.Oruc bildirdi ki, dəyişim etmək üçün bunu cəmiyyətin özü istəməlidir: “Qeyd edim ki, biz parlament üzvü kimi bu mövqeni irəli sürmürük ki, Azərbaycanda insanların bir qisminin kasıb yaşamasının başlıca səbəbi toylar və yaxud yas mərasimləridir. Əlbəttə ki, yox. Bu, sadəcə olaraq, nəticədir. Ona qədər bir sıra köklü tədbirləri həyata keçirməliyik. Ancaq mənə elə gəlir ki, dəb, yarış, başqasından geri qalmamaq istəyi, gənclərin arzuları adı ilə yaratdığımız miflər əleyhimizə işləyir. Əgər bu iki gəncin izdivacıdırsa, onların gələcək həyatı üçün xeyir-dua verməkdirsə, bunu məhdud insanlar çərçivəsində də etmək olar. Bu məsələdə cəmiyyətin özü hamılıqla bu dəyişimi istəməli və bunu yaratmalıdır. Belə olan təqdirdə şadlıq evləri vətəndaşlar üzərində belə sümürgən bizneslərini qura bilməyəcəklər”.
 
Maraqlıdır, təmtəraqlı yas və toy mərasimlərinə İslam dini nə deyir? Dini ekspert Kənan Rövşənoğlu bildirdi ki, ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır: “Vəfat edən müsəlmanı son mənzilə yola salmaq üçün dörd əməli yerinə yetirmək vacibdir: qüsl, kəfən, cənazə namazı və dəfn. Ölü sahibinin mərhumun ruhuna ehsan vermək haqqı var. Ancaq ehsan kasıblara verilməli və israfçılıq həddini aşmamalıdır. İndi xalq arasında yemək məclisi kimi qəbul olunan ehsan sözü ”həsənə", yəni xeyirxahlıq mənasını verir. Ehsan konkret əməl deyil. Məsələn, isti havada susamış bir insana bir qab su vermək də ehsandır, bir nəfəri (və ya çoxlu insanı) yedirmək, eləcə də bir imkansıza pul vermək, məktəb açmaq, məscid tikmək və ya tikintiyə yardım etmək və digər yaxşı əməl hesab olunan bütün işlər ehsanatdır".
 
Image result for K.Rövşənoğlu
 
Toy mərasimlərinə gəlincə isə K.Rövşənoğlu bildirdi ki, Həzrət Əlinin (ə) toyu müsəlmanlar üçün nümunədir: “Orda elçiliyi Həzrəti Əleyhüssəlam özü eləyir, atasından qızı istəyir. Toy mərasimi də çox sadə keçir. Çox kasıb olan Həzrəti Əli döyüşlərdən əldə etdiyi zirehi satıb toy edir. Bu mərasimdə çalğı olmayıb, qadınlar və kişilərin məclisi təbii ki, ayrı olub. Toyla bağlı əsas tövsiyələrdən biri odur ki, mərasim sadə olsun, mehriyyə məbləği az qoyulsun. Qurani-Kərim deyir ki, yeyin-için, amma israf etməyin. Ümumilikdə isə müsəlmanlar şəriət qaydalarına diqqət edirlər”.
Xəbərlərimizi Faktxeber.com-un facebook səhifəsində də izləyə bilərsiniz.
İmza : Ş
Teqlər :
Bahalıq - toy-yas - mərasimlərində - ifratı - durduracaqmı? -
Paylaş :
Mail Yazdır Şərh yaz 0 dəfə şərh edilib
Tarix:12-12-2016 11:03 - Oxundu: 379
Münasibət
19-01-2017 09:45 İmtahan həyəcanı insanı öldürə bilərmi... - Tibb eksperti danışır
18-01-2017 11:27 Vaqif Əsədov: Təcili yardım maşınlarına kameralar quraşdırılarsa...
18-01-2017 10:39 Yarım ayda 19 intihar-psixoloqlar üç səbəb göstərir
17-01-2017 13:49 Azərbaycanda kağız reseptlər dövrünə son - TƏFƏRRÜATLAR
17-01-2017 10:40 Türk brendlərinin Bakıda 3 dəfə baha satılmasının səbəbi...
17-01-2017 10:06 "Korrupsiyalaşmış məmurların yeni kadrlarla əvəz edilməsi..."
17-01-2017 09:46 Parlamentdə real müxalifət yoxdur - Elxan Şahinoğlu
16-01-2017 19:04 "2 min manat maaş alan nazirdə 6,8 milyon hardandır?"
13-01-2017 10:21 Tanınmış həkimdən yayılan virusa qarşı mübarizə metodları
12-01-2017 10:53 “Bakı Bus”larda "Wi-Fi" niyə işləmir? - Açıqlama
09-01-2017 11:52 "Torqovıy" küçəsində Azərbaycan dilində söz tapmaq olmur - Musa Yaqub
09-01-2017 11:39 Baş Prokurorluq: ANS rəhbərliyi ilə bağlı məlumat yayacağıq
07-01-2017 11:12 Quba məhkəməsində baş verənlər araşdırılır - RƏSMİ
05-01-2017 14:37 "Normal bir hökumətə ehtiyacımız var"
03-01-2017 19:01 Aslan İsmayılov Qüdrətdən, İlyasdan, Əlidən və İsadan danışdı
29-12-2016 11:10 Baş nazirə məxsus səlahiyyəti prezidenti yerinə yetirəcək - Ekspert
29-12-2016 10:02 "Biz hər evə ayda 100 manat ödəmək təklif etmişik"
28-12-2016 15:41 SOCAR Sanqaçalda baş verən partlayışa münasibətini bildirib
27-12-2016 12:57 Komitə sədri: "Azərbaycanda heç bir məsciddə nə sələfi, nə də nurçu qruplar yoxdur"
27-12-2016 10:34 Manatla bağlı nigarançılığı necə aradan qaldırmaq olar?
22-12-2016 16:03 "Məmurlar xaricə apardıqları böyük pulları Azərbaycana qaytarsınlar"
21-12-2016 09:59 Məqsəd qaşıyıb-qaşıyıb qan çıxarmaqdır - Səməd Seyidov
16-12-2016 09:55 Deputat: "Azərbaycana on illərlə vaxt lazımdır"
15-12-2016 16:17 İlin son ayı da Mərkəzi Bank üçün heç də asan olmayacaq
13-12-2016 20:41 İqtisadçılar Elman Rüstəmovun bəyanatına şübhə ilə yanaşır
13-12-2016 09:32 Yeni tikililərdə və həyət evlərində ucuzlaşma gözlənilir - EKSPERT
12-12-2016 11:03 Bahalıq toy-yas mərasimlərində ifratı durduracaqmı?
12-12-2016 11:00 Netanyahunun səfərinə ictimaiyyət nümayəndələrinin münasibəti
10-12-2016 12:05 Xalqda çaşqınlıq yaradırlar - Mehman Əliyev
09-12-2016 12:05 İqtisadi böhran varlılar üçün böyük təhlükədir
09-12-2016 10:48 Turizmdə Azərbaycanla Gürcüstanın fərqi - Ekspert danışır
09-12-2016 09:09 Qurban Qurbanov: "Fiorentina"ya azarkeşlik edəcəyəm"
07-12-2016 13:56 "Valyuta tapa bilmirik” - Deputat
07-12-2016 09:35 Türkiyədə dolların "öldürülmə" cəhdi uğurlu ola bilməz - Ekspert
06-12-2016 09:41 Müxalif partiya sədri Aydın Mirzəzadəyə irad bildirdi
05-12-2016 17:08 Dolların sabaha olan məzənnəsi dəyişməyib
05-12-2016 10:11 Ölkə iqtisadiyyatında ən ağır il - 2016, yoxsa 2017?
02-12-2016 10:23 Orta azərbaycanlı qiymət artımını 3-4 aydan sonra hiss edəcək
29-11-2016 10:31 Xaşla xəngələ kulinar və həkimdən fərqli münasibət
29-11-2016 09:41 İşıq və qazın qiymət artımını ekspert sadə dildə izah edir...
25-11-2016 11:23 "Azərbaycan üçün 66 inzibati rayon çoxdur, quberniyalar yaranmalıdır"
25-11-2016 10:44 Hakimiyyət bütün siyasiləri həbsdən azad edə bilər - ƏFV ÜMİDİ
24-11-2016 09:34 “Məni bir müxalifət lideri satdı” - Eynulla Fətullayevdən sensasion açıqlamalar
23-11-2016 11:22 Gələn ilin büdcəsi üçün müəmmalı CƏRİMƏ ÖHDƏLİYİ
21-11-2016 11:22 Uşaqlarda gizli TƏHLÜKƏ: “Bu əlamətlərə fikir vermək lazımdır”
21-11-2016 09:57 Məcburi köçkünlərin dolanışıq sarıdan problemi yoxdur
18-11-2016 10:01 33 rayona dövlət büdcəsindən pul ayrılmayacaq
15-11-2016 11:22 "Köhnə binaların heç də hamısı qəzalı vəziyyətdə deyil"
15-11-2016 09:43 İlqar Məmmədov üçün həlledici həftə: siyasətçi azad ediləcəkmi?
12-11-2016 10:35 İlqar Məmmədov gələn həftə azad oluna bilər
12-11-2016 10:18 Mediaya hərbi senzura lazımdırmı?..
11-11-2016 10:08 Bakıya gələn ermənilər - Xalq diplomatiyası, yoxsa...
10-11-2016 16:25 Siqaret çəkməyə görə cəriməni kim yazacaq?
07-11-2016 14:21 "Əgər Donald Tramp seçilsə o ABŞ-ın sonuncu prezidenti olacaq"
05-11-2016 10:59 Veteran kəşfiyyatçı Dilqəm və Şahbazı azad etmək üçün ilginc yol göstərdi
03-11-2016 14:28 Bu il Avropa Məhkəməsinin qərarları üzrə kompensasiyalar ödənilməyib
03-11-2016 11:08 Tikinti sektorunda qiymətlər daha da bahalaşıb
03-11-2016 10:05 Yanlış protokolla üzləşən sürücü nə etməlidir?
02-11-2016 16:01 İqtisadçı alim Qubad İbadoğludan qorxulu 2 ay proqnozu
02-11-2016 14:06 Beynəlxalq Bank tikinti sektoruna ciddi zərbə vurdu

Xəbər Lenti
Bu gün ən çox oxunanlar


Sorğu
Səs ver Nəticələr

Ölkə Siyasət
Dünya Münasibət
Hüquq İqtisadiyyat
Hərb Təhsil
Araşdırma Analiz
Hadisə, Kriminal Top Secret
İdman Maraq Dünyası
Mənəviyat Uşaq Aləmi, Ailə
Sağlamlıq Sual-Cavab
Foto Tarix
Video Texnologiya
Mədəniyət Reportaj
Рейтинг@Mail.ru ® 2009 FAKTXEBER.COM - Azərbaycan Onlayn Xəbər Portalı

Firefox 3.6+, GoogleCrome10+, Opera 9+, Macromedia Flash, 1360 x 768

Dərc olunan materilların mətninə görə, redaksiya heç bir məsuliyyət daşımır.
Saytdakı materiallardan istifadə edərkən istinad zəruridir.


Rss - Saytın Xəritəsi - Dizayn : AA Design

Faktxeber.az