Xəbər Lenti

Sorğu

İnfografika

Arxiv

02 Dekabr

2016
15:11
4567
Xəritəyə baxıb görmədiyimiz 60-a yaxın QUL ÖLKƏ - ANALİZ

Aşağıdakı siyahı bir müddət İngiltərənin (digər adları Birləşmiş Krallıq, Böyük Britaniya) idarə etdiyi və sümürdüyü, daha sonra isə müstəqillik qazanan ölkələrin siyahısıdır. Bəzi ölkələrin müstəqilliklərini qazanması bir müddət davam etdiyi üçün (müharibələr və

Buna da baxın:

Britaniya Kraliçasının dövlət başçılarında olmayan ağlasığmaz səlahiyyətləri var

mübarizə), dəqiqləşən son tarix müstəqillik tarixi kimi verilib.

İngilislərin nəzarəti və rəhbərliyi altında olan ölkələrdən ayrılan və ya müstəqillik qazanan ölkələr ingilislərdən deyil, ingilislərin saxladığı ölkədən müstəqillik qazanmış kimi göründüyü üçün, bəzi ölkələr aşağıdakı siyahıda yer almır.

Məsələnin başqa bir tərəfi isə budur ki, bəzi dövlətlər müstəqillik qazanmalarına baxmayaraq, hələ də İngiltərənin nəzarəti orada var. Misal üçün Hindistan müstəqil olsa da, hələ də orada rəsmi dövlət dili İngilis dilidir. İngiltərədən başqa, Britaniya kraliçası II Yelizaveta  bir çox başqa ölkələrin hökumətinə də tam nəzarət edir. Məsələn, o, istədiyi an Avstraliya, Yeni Zelandiya, Kanada və digər Britaniya Birlik Ölkələrinin rəhbərlərini istefaya göndərə bilər.

Qeyd etmək yerinə düşərdi ki, daim dünya ictimaiyyətinə Britaniyadakı krallıq rejiminin simvolik xarakter daşıdığını söyləyirlər. Amma görünən odur ki, kraliça formal xarakter daşımır və Britaniya başda olmaqla bir neçə dövlətin (hələ bizə məlum olan) hakimiyyətinə tam surətdə nəzarət edir. Onun dünya siyasətinə yön verir.

Aşağıda təqdim etdiyimiz siyahıda da bunu açıq-aydın görmək mümkündür. İngiltərədən müstəqilliyini qazanmış təxminən 60 dövlətin 11-də dövlət başçısı yeni kraliça II Yelizavetadır, 7-də krallıq hakimiyyətidir, Nepalda isə 2008-ci ilə kimi Kral hakimiyyəti olub. 

Əgər müstəqil olduğu bildirilən Kanada, Avstraliya, Yeni Zellandiya kimi böyük və inkişaf etmiş dövlətlərdə hələ də II Yelizavetanın sözü üstündür, onda necə düşünmək olar ki, digər kiçik dövlətlər İngiltərədən tam müstəqil olublar. Aşağıdakı dövlətlərdən sadəcə 1-2-ni çıxmaq şərti ilə digərilərinin idarəçilik sistemində və yürütdüyü siyasətdə yenə də Böyük Britaniyanın dəsti-xəttini görmək mümkündür. 

Görünən isə odur ki, dünyada hegemon dövlətlərin işğal siyasəti bu gün də davam edir. Sadəcə başqa formada: hakimiyyətlər "diktatura rejimi" adlandırılır, dövlətlər işğal edilir, parçalanır. Bu gün Yaxın Şərqdə baş verən proseslər də bu siyasətin tərkib hissəsidir. Səbəb isə aydındır: daha çox əraziyə nəzarət etmək, sümürmək. Təbii ehtiyatlarını, mənəviyyatını alt-üst etdikdən sonra isə müstəqil olsalar da heç nə dəyişmir. Çünki beyinlərə yedirilmiş fikirlər həmin müstəqil dövlətlərin kiminsə nəzarəti olmadan yaşaya bilməyəcəkləri düşüncələrini formalaşdırır. Diqqət etsək görərik ki, aşağıda göstərilən ölkələrin böyük əksəriyyətinin rəsmi dövlət dili İngiliscədir. 

Ölkələr Müstəqillik tarixi  
Əfqanıstan 19 avqust 1919 İngilis-Əfqan (Ravalpindi) müqaviləsi ilə (İngilis-Əfqan müharibəsindən sonra) İngiltərə Əfqanıstanın müstəqilliyini tanıyır.
Antiqua və Barbua 1 noyabr 1982 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Avstraliya  1 yanvar 1901 Papua Yeni Qvineya da Avstraliyadan müstəqilliyini 16 sentyabr 1975-ci ildə qazanıb
Bəhreyn 15 avqust 1971 Ölkə başçısı: Kral
Barbados 30 noyabr 1966 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Beliz 22 sentyabr 1981 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Botsvana 30 sentyabr 1966  
Bruney 1 yanvar 1984 Ölkə başçısı: Kral
Kanada 1 iyul 1867  
Kipr 1 oktyabr 1960  
Dominikan 3 noyabr 1978  
Misir 28 fevral 1922  
Fici 10 oktyabr 1970  
Qambia 18 fevral 1965  
Qana 6 mart 1957  
Qrenada 7 fevral 1974 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Quyana 26 may 1966  
Hindistan 15 avqust 1947  
İraq 3 oktyabr 1932  
Yamayka 6 avqust 1962 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
İordaniya 25 may 1946 Ölkə başçısı: Kral
Kenya 12 dekabr 1963  
Kiribati 12 iyul 1979  
Küveyt 25 fevral 1961  
Lesoto 4 oktyabr 1966  
Malavi 6 iyul 1964  
Malaziya 31 avuqst 1957 Ölkə başçısı: Kral
Maldiv adaları 26 iyul 1965  
Malta 21 sentyabr 1964  
Mavriki 12 mart 1968  
Myanma 4 ocak 1948 Birma adı ilə müstəqilliyini qazanıb. 1989-cu ildə Myanma olaraq dəyişdirilib. İngiltərə dövləti isə rəsmi olaraq hələ də Birma adından istifadə edir.
Nauru 31 yanvar 1968  
Yeni Zellandiya 26 sentyabr 1907 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Nigeriya 1 oktyabr 1960  
Pakistan 14 avqust 1947  
Qətər 3 sentyabr 1971 Ölkə başçısı: Kral
Sent Lüsiya 22 fevral 1979 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Sent Kits və Nevis 19 sentyabr 1983 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Seynt Vinsent və Qrenadin 27 oktyabr 1979 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Seyşel adaları 29 iyun 1976  
Syerra Leone 27 aprel 1961  
Solomon adaları 7 iyul 1978 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Cənubi Afrika 11 dekabr 1910  
Şri Lanka 4 fevral 1948  
Sudan 1 yanvar 1956  
Svazilend 6 sentyabr 1968 Ölkə başçısı: Kral
Tanzanya 9 dekabr 1961  
Tonqo 4 iyun 1970  
Trinidad və Tobaqo 31 avqust 1962  
Tuvalu 1 oktyabr 1978 Ölkə başçısı: Kraliça II Yelizaveta
Uqanda 9 oktyabr 1962  
Birləşmiş Ərəb Əmirliyi 2 dekabr 1971 Ölkə başçısı: Kral
ABŞ 3 sentyabr 1783  
Vanatu 30 iyul 1980  
Yəmən 30 noyabr 1967  
Zambiya 24 oktyabr 1964  
Zimbabve 18 aprel 1980  
İrlandiya 6 dekabr 1922  
Nyufaundlend 26 sentyabr 1907 1949-cu ildə Kanadaya qoşulmağa qərar verib
Nepal 21 dekabr 1923  

Aqil Mehdi

Bölmənin digər xəbərləri


® 2009 FAKTXEBER.COM - Azərbaycan Onlayn Xəbər Portalı

Dərc olunan materialların mətninə görə, redaksiya heç bir məsuliyət daşımır.
Saytdakı materiallardan istifadə edərkən istinad zəruridir.


ƏLAQƏLƏR

  (+994 70) 870-47-49      (+994 55) 786-96-84

  [email protected]


Valyuta.com


Рейтинг@Mail.ru